|
Türkçede çocuğu olan kadınlar için kullanılan "ana" ve "anne" sözcüklerinin anlam, birleşik sözcük, atasözü, deyim ve birleşik fiillerde yoğun kullanımı, Türk milletinin "anne sevgisi"ni de yansıtıyor.
Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüklerinde "ana" kelimesi "anne"den daha yaygın kullanılıyor. Sözlüklerde "ana" kelimesi 8 değişik anlam, 75 birleşik sözcük ve 33 atasözü, deyim ve birleşik fiilde kullanılırken, çocuğu olan kadın ve yavrusu olan dişi hayvan anlamlarında gelen "anne" sözcüğü ise 1 birleşik fiil, 7 birleşik sözcük içerisinde kullanılıyor.
Ana"nın kullanıldığı 33 ayrı atasözü, deyim ve birleşik fiil ise TDK kayıtlarında şöyle geçiyor: "Ana bir baba ayrı, anadan doğma, anadan görme, anadan (yeni) doğmuşa dönmek (veya anadan yeni doğmuş gibi olmak), ana gibi yar olmaz Bağdat gibi diyar olmaz, ana avrat düz (veya dümdüz) gitmek, anakızına taht kurar kız bahtı kocadan arar (veya ana kızına taht kurmuş,baht uğramamış), anam avradım olsun, anam babam, ananın örekesi, ananın (veya anasının) ak sütü gibi (helal olsun), anan yahşi, baban yahşi, (birinin) anası ağlamak, anası danası, anası kılıklı, anasına avradına sövmek, anasına bak kızını al, kenarına bak bezini al...vs..
|
